su-yogunlasmasi

Su Yoğunlaşması

Yapı elemanlarının iç kısımlarında oluşan ve başlangıçta gözle fark edilemeyen su birikimidir. Yapı içinde oluşan bu su birikimi çeşitli fiziksel olaylar sonucu dışarı atılabiliyorsa, yapı içinde herhangi bir tehlike söz konusu değildir. Aksi durumda, yapı elemanlarına zarar verir. Bu nedenle, yapı elemanı içinde su buharı yoğuşumunun belli bir limiti aşmaması gerekir.

Su Yoğunlaşması ile ilgili bazı tanımlar

İnsanın nefes alıp verdiği hava, kuru hava ile su buharı şeklinde iki kısımdan oluşur. Havadaki nem oranı iklim şartlarına göre değişir. Havaya nem vererek veya havadan nem alarak bu oran değiştirilebilir. Ancak nem oranı değişimi belli bir limiti aşamaz. Bu limit, havadaki su buharının doyma sınırıdır. Doyma sınırına ulaşmış havaya doymuş hava denir. Doymuş hava içine daha fazla su buharı verilemez.

BAĞIL NEM

Havadaki su buharının kısmi basıncının, aynı sıcaklıkta doymuş havada bulunan su buharının kısmi basıncına oranı, bağıl nem olarak tanımlanır.

MUTLAK NEM

Bağıl nem havada bulunan nem miktarının mutlak değerini göstermez. Nemli havanın birim hacmine karşı gelen nem miktarı, mutlak nem şeklinde tanımlanır.

ÖZGÜL NEM

Sıcaklığın ve havadaki su buharı oranının değişmesi sonucu, nemli havanın kütlesi ve hacmi değişir. Halbuki iklimlendirme proseslerinde nem miktarının kolayca hesaplanabilmesi için, nem miktarının sabit bir değere bağlı olarak verilmesi gerekir. Hava içinde değişmeyen tek büyüklük kuru hava kütlesidir. Su buharı kütlesinin kuru hava kütlesine oranı özgül nem olarak tanımlanır.

YOĞUNLUK

Nemli hava içinde buluna kuru hava ve su buharı kütlesinin nemli havanın hacmine oranı, nemli havanın yoğunluğunu verir.

ÇİĞ NOKTASI SICAKLIĞI

Havanın verilen bir nem oranı için doyma sıcaklığı çiğ noktası sıcaklığı olarak tanımlanır. Doymuş havadaki sıcaklık çiğ noktası sıcaklığının altına düştüğü zaman yoğuşma meydana gelir.

TERLEME

Havada bulunan su buharının yoğuşma sıcaklığının altında bir düzeyle kontak duruma geldiği zaman, havanın içindeki su buharı yoğuşur. Yoğuşmanın su haline dönüşmesi terleme olarak adlandırılır. Terleme çiğ noktası sıcaklığı ile ilgilidir.

BUHAR KESİCİLER

Konstrüksiyon içinde yayılan su buharını keserek engelleyen malzeme tabakalarıdır. Pratikte su buharını tamamen kesmek imkansızdır. Ancak mümkün olduğunca su buharının yayılmasını azalmak yeterlidir. Su buharını yapı elemanının sıcak bölgesinde kesmek gerekmektedir.

SU BUHARI DİFÜZYON DİRENÇ FAKTÖRÜ

Aynı sıcaklık ve atmosferik basınç şartlarında aynı kalınlığa sahip bir hava tabakasına göre; malzemenin bir tabakasının direncinin ne kadar olduğunu gösteren boyutsuz bir orantı sabitidir. Havanın difüzyon direnç faktörü 1‘dir.

ÖZGÜL DİRENÇ

Su buharı difüzyonuna karşı gösterilen direnç özgül direnç olarak tanımlanır.

KISMİ DİFÜZYON DİRENCİ

Malzeme kalınlığı olan S ile su buharı difüzyon direnç faktörünün çarpımıdır. “ r ” ile gösterilir. r=µ.S

GEÇİRGENLİK

Su buharı geçişine izin veren malzemelerin fiziksel özelliği ile malzemenin birim kalınlığının çarpımıdır. Geçirgenlik = Su buharı geçirme kararlılığı x Birim kalınlık

BUHAR DİFFÜSYONU

Bir konstrüksiyonda, konstrüksiyonun iki yüzü arasında buhar basıncı farklı ise yüksek buhar basıncına sahip yüzeyden, düşük buhar basıncına sahip yüzeye doğru buhar difüzyonu olur. Buhar difüzyonu nem miktarı fazla olan hacimlerden, nem miktarı düşük olan hacimlere doğru moleküler transport şeklinde gerçekleşir.